Orthopedische veiligheidsschoenen: bescherming op maat voor elke werkdag

Orthopedische veiligheidsschoenen combineren de bescherming van EN ISO 20345:2022 met de mogelijkheid om de schoen aan te passen aan de individuele voetanatomie — via gecertificeerde orthopedische aanpassingen, losse inlegzolen of speciale leestvormen. Wie dagelijks lange uren op de been is of een bijzondere voetstand heeft, profiteert direct van deze combinatie: minder belasting op gewrichten, minder vermoeidheid aan het einde van de dienst.

Wat orthopedische aanpassing van veiligheidsschoenen inhoudt

Een veiligheidsschoen met orthopedische vrijgave is tijdens de typegoedkeuring beoordeeld op geschiktheid voor aanpassing. Dat betekent concreet: de schoen heeft voldoende ruimte in de schacht en het binnenzool-compartiment om inlegzolen of aanpassingen door een gecertificeerd vakbedrijf te kunnen plaatsen zonder de beschermende functies te compromitteren. De orthopedische aanpassing zelf — zoals een verhoging, een pelotte of een maatinlegzool — mag uitsluitend worden uitgevoerd door een erkend orthopedisch (schoen)technisch bedrijf, en alleen op modellen die daarvoor vrijgegeven zijn door de typegoedkeuring (baumusterprüfung).

In Nederland, België en Duitsland geldt daarvoor de DGUV Regel 112-191 als leidraad voor de werkgever bij het verstrekken en aanpassen van persoonlijke beschermingsmiddelen. De norm beschrijft onder meer wanneer orthopedische aanpassing vereist of aanbevolen is, en welke kwaliteitseisen aan de uitvoering worden gesteld.

Veiligheidsklassen: S1, S1P, S2 en S3 in de praktijk

Veiligheidsschoenen volgens EN ISO 20345:2022 bieden altijd een teenkapbescherming van 200 joule. Rutschemmung (antislip, aangeduid als SR) is sinds de herziening van 2022 een basiseis voor alle klassen. Daarboven onderscheiden de klassen zich als volgt:

• S1 — gesloten hiel, antistatisch, energieopname hiel; zonder doorsteekvaste tussenzoool
• S1P — als S1, plus doorsteekbeveiliging (PL of PS afhankelijk van het model)
• S2 — als S1, plus waterdichtheid van het bovendeel
• S3 — als S2, plus doorsteekbeveiliging; vereist op bouwplaatsen en in de industrie waar spijkers of scherpe objecten op de grond voorkomen

Welke klasse verplicht is, volgt uit de risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E) van de werkgever. De werkgever is wettelijk verplicht om de benodigde persoonlijke beschermingsmiddelen kosteloos te verstrekken.

ESD-bescherming en aanvullende eigenschappen

ESD staat voor Electrostatic Discharge en duidt op veiligheidsschoenen die elektrostatische oplading beheersen. ESD-schoenen zijn vereist in omgevingen met gevoelige elektronische componenten of explosieve stoffen. Veel orthopedische modellen in het assortiment combineren ESD-eigenschappen met een S1P- of S3-klasseniveau.

CI — Cold Insulation — wijst op warmte-isolatie van de zool, relevant voor werkomgevingen met koude ondergronden zoals vrieshuizen of buitenopslag in de winter.

Elten: biomechanisch ontwerp als basis

Elten is een van de weinige fabrikanten die orthopedische vrijgave systematisch in zijn modellen verankert. De BIOMEX-technologie — een Elten-eigen systeem — omvat een gespecialiseerde middelste zoolconstructie met torsie-element, demping en hielstabilisatie. BIOMEX is uitsluitend een Elten-technologie en staat los van GenXtreme of FORSBERG. Deze constructie ondersteunt de natuurlijke voetbeweging en ontlast knieën en lendenen bij langdurig staan of lopen.

Modellen zoals de Elten MADDOX S3 Zwart-Rood lage ESD, de Elten MADDOX S3 Zwart-Rood Midden ESD en de Elten Maddox GTX W zwart-rood Mid ESD S3 CI zijn verkrijgbaar met ESD-vrijgave en lenen zich voor orthopedische aanpassing. De Elten LONNY blauw Laag ESD S1 combineert een laag profiel met ESD-geschiktheid. De Elten MALCOLM grijs laag S1P richt zich op wie een lichte S1P-schoen zoekt met ruimte voor maatinlegzolen.

Voor bredere inzetbaarheid op de bouwplaats staan de Elten Renzo Low S3 constructieschoen en de Elten Renzo GTX Mid ESD S3 in het assortiment — de GTX-variant is voorzien van GORE-TEX®, een membraantechnologie die de schoen waterdicht houdt terwijl vochttransport van binnenuit mogelijk blijft. De Elten Renzo Mid (veterlaarzen S3) sluit de Renzo-lijn af als halflange variant.

Elten biedt ook bredere categorieën: de Elten zachte veiligheidsschoenen S3, de Elten ademende laarzen S3, de Elten veterlaarzen S3 Renzo Mid, de Elten veiligheidssandaal Impulse S1P en de Elten dames veiligheidsschoenen S1. De Elten S1 veiligheidsschoenen super zacht en de Elten Horizon Midden ESD S3 ronden het Elten-aanbod af.

HAIX: precisie voor zware omstandigheden

HAIX staat bekend om nauwkeurige pasvorm en duurzame constructie voor professioneel gebruik. De HAIX Black Eagle Safety 40.1 Laag, de HAIX Black Eagle Safety 40.1 Mid en de HAIX Black Eagle Safety 40.1 Laag zwart/zwart bieden een stijve maar anatomisch gevormde schacht die ook bij orthopedische aanpassing zijn beschermende eigenschappen behoudt.

De HAIX Airpower XR3 Gore en de HAIX Airpower XR1 Lady zijn uitgerust met GORE-TEX® en gericht op buitengebruik waarbij waterdichtheid en ademend vermogen samen moeten gaan. De HAIX XR1 gevechtslaarzen en de HAIX C7 serviceschoenen vullen het assortiment aan voor gespecialiseerde inzetgebieden.

Voor werkzaamheden in de bosbouw is de HAIX Protector Alpine boslaarzen relevant: deze laarzen voldoen aan EN ISO 17249 voor snijbescherming van veiligheidsschoenen en zijn gecombineerd met EN ISO 20345 voor teenkapbescherming. De HAIX Snijbescherming Laarzen Protector Pro 2.0 biedt een vergelijkbare combinatie voor kettingzaagwerkzaamheden waarbij snijbescherming wettelijk vereist kan zijn op basis van de RI&E.

Semi-orthopedische inlegzolen: de eerste stap

Niet elke voetklacht vereist meteen een volledig orthopedisch aangemeten inlegzool. Veel fabrikanten leveren veiligheidsschoenen met een semi-orthopedische inlegzool die de middenvoet extra steunt en lichte instabiliteiten compenseert. Voor normale voet, platvoet en holvoet zijn verschillende inlegzoolprofielen beschikbaar. Wie twijfelt, laat de voet opmeten bij een orthopedisch schoenmaker of podoloog voordat een schoen met specifieke vrijgave wordt geselecteerd.

Maten in het assortiment

Het aanbod orthopedische veiligheidsschoenen op genxtreme.nl omvat maten 35 (UK 3) tot en met 51 (UK 15), afhankelijk van het model. Sommige modellen lopen van 35 (UK 3) tot 46 (UK 11), andere strekken zich uit tot 51 (UK 15). De beschikbare maten per model staan vermeld op de productpagina.

FAQ

Mag ik elke veiligheidsschoen orthopedisch laten aanpassen?

Nee. Alleen schoenen die in de typegoedkeuring zijn vrijgegeven voor orthopedische aanpassing mogen worden aangepast — dit staat aangegeven in de productspecificaties of op het CE-certificaat. De aanpassing zelf moet bovendien worden uitgevoerd door een gecertificeerd orthopedisch (schoen)technisch vakbedrijf, conform de DGUV Regel 112-191.

Wie betaalt de orthopedische aanpassing van veiligheidsschoenen?

Als de werkgever op basis van de RI&E bepaalt dat orthopedisch aangepaste veiligheidsschoenen noodzakelijk zijn als persoonlijk beschermingsmiddel, is hij wettelijk verplicht deze kosteloos te verstrekken. Koopt een werknemer zelf schoenen voor privégebruik of uit eigen initiatief, dan valt de aanpassing buiten die verplichting.

Wat is het verschil tussen ESD en antistatisch in veiligheidsschoenen?

Antistatisch (aangeduid als A in de norm) beperkt de opbouw van statische elektriciteit, maar laat nog een relatief hoge restspanning toe. ESD — Electrostatic Discharge — stelt strengere eisen aan de geleiding en is vereist in omgevingen met explosiegevaar of gevoelige elektronische componenten. Beide eigenschappen staan vermeld in de productspecificaties van het betreffende model.

Auteur: Michael Korinek, Salesmanagement — Laatst bijgewerkt: 20 oktober 2026